Sanitair
Er is een onderscheid te maken tussen de watertoevoer, het toilet, het bad en de afvoer van vuilwater.
Waterleidingen, meer speciaal de bochten in de leidingen, vormen een onderschat probleem. Het is belangrijk in appartementen de waterdruk niet hoger op te voeren dan nodig is en de diameter van de leidingen niet te krap te nemen. Voor het bad is een leiding diameter van 22 mm (koud en warm water) geen overbodige luxe. Door de grotere diameter neemt de stroomsnelheid in de leiding af. De contactgeluid afgifte van waterleidingen hangt nauw samen met de stroomsnelheid. Ook verdient het aanbeveling het aantal haakse bochten in leidingen zoveel mogelijk te beperken.
Over toiletpotten is het laatste woord nog niet gesproken. In de NPR 5075 voor sanitairlawaai wordt zelfs een opstelling op een zwevende dekvloer voorgesteld! Dit geeft aan hoe moeilijk het is de toiletpot als geluidsbron stiller te maken. Er zijn twee belangrijke bronnen: namelijk de gebruiksgeluiden en het doorspoelen. Gebruiksgeluiden zijn bij een vlakspoeler (schotelpot) in het algemeen minder luid dan bij een diepspoeler (trechterpot). Voor het doorspoelen ligt dit vaak net andersom.
Voorbeelden schotel- en trechterpot
Het is nog niet mogelijk de toiletpot als geluidsbron te karakteriseren naar type en opstelling. Hiernaar is wel onderzoek gaande. Totdat dit bruikbare resultaten heeft opgeleverd kunnen er hooguit enkele zeer algemene vuistregels worden gehanteerd:
- plaats het waterreservoir zo laag mogelijk en bij voorkeur op de toiletpot zelf (duobloc);
- monteer de toiletpot niet rechtstreeks op de vloer maar gebruik tenminste neopreen stroken of een elastische kit als tussenlaag;
- gebruik trillingisolerende schroeven (in rubberen pluggen);
- opstelling op een zwevende vloerplaat geeft nog betere resultaten;
- gebruik geluidarme vlotters en hoekstopkranen.
Bij het vollopen van een bad wordt veel contactgeluid opgewekt. Dit kan op een aantal manieren worden tegengegaan. Een effectieve, maar enigszins bewerkelijke uitvoering is de waterstraal op de schuine zijkant van het bad te laten vallen. De afmetingen van de kraan en het bad moeten op elkaar worden af-gestemd; vaak zal een bad op een kleine afstand van de wand moeten worden geplaatst.
Andere maatregelen zijn zowel zinvol aan het bad als aan de douchebak. De trillingen in het bad of van de douchebak kunnen met speciale pasta's (ontdreuning) worden gedempt of door de ruimte tussen het bad/ de douchebak en de ombouw geheel te vullen met minerale wol. Het is zinvol de ondersteuning van het bad aan de rand niet star te koppelen aan de wand, bijvoorbeeld door een kitnaad aan te brengen.
De afvoer van het badwater vormt akoestisch meestal geen probleem. Dit ligt anders voor de standleiding. Vooral in meergezinswoningen zijn effectieve maatregelen niet altijd eenvoudig. Trillingen van de standleiding die via de bevestiging aan de bouwkundige constructie worden doorgegeven zijn de voornaamste bron. Het verdient sterk de voorkeur de montage aan lichte binnenwanden volledig te vermijden en het is redelijk van de installateur te verlangen dat de standleiding alleen ter plaatse van de zware vloervelden aan de draagconstructie wordt bevestigd.
Maar er zijn meer punten van belang. Elke bocht in de standleiding is een trillingbron, vooral haakse bochten. Dit geldt ook voor valbrekers met bochten van 45 graden of ter plaatse van (kleine) verslepingen van de standleiding. Ook hierdoor kan in bepaalde gevallen de eis van het Bouwbesluit worden overschreden. Verder is uit praktijkmetingen bekend, dat de overschrijding van de eisen in het Bouwbesluit tengevolge van de haakse bocht onder de begane grond vloer, moeilijk is te bestrijden. Uit enkele experimenten met verschillende uitvoering van de schachtwand van de standleiding is bekend dat bij een ongestoorde verticale afvoer - met een montage van de standleiding aan de vloer - de schachtwand als lichte binnenwand kan worden uitgevoerd. Als standaarduitvoering is dit echter niet aan te bevelen. Verslepingen, bochten en bevestiging aan de lichte binnenwand zijn in de praktijk niet altijd te voorkomen. De experimenten tonen wel aan dat de zwaardere schachtwand uit de NPR 5075 niet zonder meer noodzakelijk zijn, mits er voldoende aandacht wordt besteed aan het verloop van de standleiding en aan zijn montage. Voor het isoleren van standleidingen en de aansluiting tussen de closetpot en standleiding kan gebruik gemaakt worden van de Rockwool C.V.-schaal. Deze is ook geschikt voor als thermische en akoestische isolatie rondom c.v.-leidingen. | ||||
| ||||
