Keurmerken
Het Keymark
De CE-markering verplicht tot een eerste initiële beproeving van een product en tot een kwaliteitscontrolesysteem van de fabrikant, met uitzondering van de brandklasse. Dit is een vrij lage controledrempel op belangrijke producteigenschappen als de thermische prestatie (λD-waarde of RD-waarde. Bovendien zijn de toelaatbare toleranties op de meetwaarden van de externe instituten niet vastgelegd. De verschillen in meetwaarden kunnen gemakkelijk tot 0,003 W/m•K oplopen. Verschillen die een echt prestatievergelijk op basis van de benodigde isolatiedikte sterk vertekenen.
Voor producten met het Keymark worden alle onder de CE-markering gedeclareerde eigenschappen met een vastgelegde frequentie door geselecteerde kwaliteitslaboratoria (sterlab) gecontroleerd. Met de CE-markering geeft de fabrikant uitsluitend aan dat het product aan de essentiële voorwaarden uit de Richtlijn Bouwproducten voldoet en gemeten wordt volgens geharmoniseerde Europese normen. Met het Key-mark worden deze gedeclareerde prestaties onder de CE-markering met meer zekerheid en nauwkeurigheid onderbouwd. De ontwerper, afnemer en consument krijgt met een Key-mark-product meer kwaliteitsgarantie. Het Keymark geeft die extra meerwaarde uitsluitend op producteigenschappen. Niet op prestaties in de toepassing.
Het Keymark is dus, net als de CE-markering, niet voldoende bewijs dat aan de publiekrechtelijke prestatie-eisen, zoals gesteld in het Bouwbesluit, voldaan wordt. De CE-markering is publiekrechtelijk verankerd in de regelgeving van alle EG-lidstaten. Het Keymark is een privaatrechtelijk initiatief.
De regelgever vereist (per 1-3-2003) dat elk in de bouw toegepast isolatiemateriaal voorzien is van een CE-markering. De regelgevers hebben het Key-mark weliswaar erkend als een Europees keurmerk, maar kunnen dit niet verplichtend opleggen.
Het KOMO-keurmerk
Al meer dan 25 jaar staat het KOMO-merk in de bouw garant voor kwaliteit en conformiteit met de regelgeving. De Stichting Bouwkwaliteit beheert het KOMO-merk. Certificatie-instellingen als KIWA, INTRON-Certificatie, BKB, en dergelijke verlenen een KOMO-keurmerk op basis van de toetsingscriteria zoals die vastgelegd zijn in diverse nationale beoordelingsrichtlijnen (BRL).
Het KOMO-merk is net als het Keymark een privaatrechtelijk keurmerk.
De regelgever in Nederland erkent het systeem van KOMO-gecertificeerde verklaringen, maar kan geen KOMO-gecertificeerde producten afdwingen. Door de erkenning kan echter met behulp van een KOMO-attest of -certificaat wel worden aangetoond dat aan publiekrechtelijke eisen wordt voldaan.
KOMO-productcertificaten
KOMO-productcertificaten worden verleend op producten die getest en gecontroleerd zijn, zoals vastgelegd in specifieke materiaalgebonden BRL's. Allereerst wordt beoordeeld of aan de publiekrechtelijke regels voldaan is. Vanaf 1-3-2003 zijn dat overal in Europa dezelfde criteria, vastgelegd in de geharmoniseerde productnormen. Dit betekent in praktijk de vaststelling of de CE-markering verleend is c.q. kan worden. Daarboven zijn, privaatrechtelijk, in de meeste product BRL's nog enkele specifieke productprestaties geformuleerd. Van deze productprestaties heeft de gehele bouwkolom in Nederland gesteld dat die uit het oogpunt van kwaliteit, verwerking of duurzaamheid belangrijk zijn. Let wel: niet de regelgever stelt die eisen (en mag deze ook niet stellen), maar erkent wel het nut daarvan voor de praktijk van de Nederlandse bouw.
Met het KOMO-productcertificaat verplicht de fabrikant zich ook tot een in de betreffende BRL vastgelegde systematiek van kwaliteitsborging, die vergezeld gaat van een externe controle door de certificatie-instelling. Een KOMO-productcertificaat biedt dus meer kwaliteitsgarantie dan een CE-markering. Daar waar Key-mark een kwaliteitsgarantie biedt voor de CE-gerelateerde eigenschappen, biedt KOMO bovendien een kwaliteitsgarantie op aanvullende prestaties.
KOMO-attesten
KOMO-attesten vormen het bewijs dat onder vastgelegde verwerkings- en toepassingscondities, het bouwdeel of het gebouw tengevolge van de toepassing van het product bepaalde prestaties levert die het Bouwbesluit vraagt te bewijzen. Het KOMO-attest richt zich dus op de toepassing van het product in het bouwwerk. In een eenmalige serie van testen wordt bepaald welke prestaties het bouwdeel levert. De regelgever vraagt gebouwen of bouwdelen te beoordelen op 16 criteria, vastgelegd in hoofdstuk 2, 3 en 5 van het Bouwbesluit 2002. Daarbij is de rol van isolatiematerialen niet in alle gevallen relevant.
De betreffende Beoordelingsrichtlijn beschrijft hoe die prestatiebeoordeling uitgevoerd moet worden.
De CE-markering en het Key-mark geven uitsluitend informatie op productniveau, maar niet naar de toepassing. Die toepassing met de bijbehorende prestatie-eisen is een nationale zaak.
De belastingen en de veiligheidsniveaus verschillen namelijk naar land en soms zelfs naar regio. Vandaar dat elk EG-lid weliswaar alle CE-gemarkeerde producten moet toestaan, maar de specifieke systeemprestatie zal nog in elk land afzonderlijk aangetoond moeten worden. In Nederland kan dat met het erkende KOMO-attest. Een andere, gelijkwaardige bewijsvoering wordt echter toegestaan.
KOMO-attesten met productcertificaat
KOMO-attesten met productcertificaat vormen de schakel tussen productprestaties en prestaties van het bouwdeel (of gebouw). Het is de combinatie van het KOMO-productcertificaat en het KOMO-attest. De eenmaal met het attest aangetoonde prestatie van het bouwdeel wordt gekoppeld met de bij voortduring aangetoonde productprestaties uit het productcertificaat. Daarmee is de keten van bewijsvoering in de bouwkolom gesloten.
Het KOMO-attest met productcertificaat is een erkend en gewaardeerd communicatie-instrument tussen fabrikant, ontwerper-architect, onderaannemer, aannemer, regelgever en opdrachtgever. In de reeks CE-markering, Key-mark en KOMO-merk geeft het KOMO-attest met productcertificaat in alle opzichten de meest hoogwaardige en meest betrouwbare informatie.
